1. Stowarzyszenie Romów w Polsce
    1. Dialog-Pheniben
      1. Dialog-Pheniben 3/2020
      2. Dialog-Pheniben 2/2020
      3. Dialog-Pheniben 1/2020
      4. Dialog-Pheniben nr4/2018
      5. Dialog-Pheniben nr3/2018
      6. Dialog-Pheniben nr2/2018
      7. Dialog- Pheniben nr 1/2018
      8. Dialog - Pheniben 4/2017
      9. Dialog Pheniben nr 3/2017
      10. Dialog Pheniben nr 2/2017
      11. Dialog- Pheniben nr 1/2017
      12. Dialog- Pheniben
    2. Historia i misja
    3. Władze
    4. Romski Instytut Historyczny
    5. The Fight Against Antisemitism in Poland: Monitoring, Intervention, Education
    6. Projekty
    7. Mobilne Centrum Przeciwdziałania Dyskryminacji Romów
    8. Centrum Porad - FIO
    9. Dzielmy się doświadczeniami
    10. Podnoszenie kwalifikacji i zatrudnienie drogą do integracji
    11. Po obu stronach Karpat
    12. Polsko - Słowackie warsztaty
    13. Media o nas
  2. Aktualności
  3. Romowie
    1. Historia
    2. Tradycja i Kultura
    3. Współczesność
      1. "Cygan ze strachu, Rom z dumy" - Katarzyna Marwicz w rozmowie z Marcinem Kołodziejczykiem, dziennikarzem tygodnika "Polityka", nagrodzonym za tekst o Romach w Rumunii.
      2. Delegacja Centralnej Rady Niemieckich Sinti i Romów oraz Niemieckiego Związku Piłki Nożnej na Węgrzech 26-28.10.2009 - sprawozdanie z pobytu.
      3. Romowie w Polsce
      4. Szczyt Unii Europejskiej w sprawie Romów
      5. Postawy wobec Romów w Polsce, Czechach, na Węgrzech i Słowacji
    4. Artykuły i Raporty
      1. Raporty
      2. Raport "Romowie na rynku pracy" [PDF]
      3. Raport pt. Funkcjonowanie poznawcze dzieci romskich uczęszczających do szkół podstawowych specjalnych i masowych - konteksty społeczne [PDF]
      4. Raport Romowie - Bezrobocie [PDF]
      5. Rzucając wyzwanie przymusowej sterylizacji kobiet romskich w Czechach- źródło ERRC http://www.errc.org/cikk.php?cikk=2228, tłumaczenie Małgorzata Kołaczek
      6. Romowie. Rozprawa o poczuciu wykluczenia- Marian Grzegorz Gerlich, Roman Kwiatkowski
      7. Wykuwanie pamięci. Kilka uwag na temat wystawy ”Zagłada Romów Europejskich oraz Rasizm we Współczesnej Europie” - Joanna Talewicz-Kwiatkowska, Marek Isztok
      8. Mass media jako czynnik wpływający na integrację społeczną Romów – przypadek Polski, Węgier, Słowacji- Joanna Talewicz-Kwiatkowska, Małgorzata Kołaczek
      9. Pomoc dla Romów w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Szanse i zagrożenia
      10. Romowie na rynku pracy – badania i raport
  4. Romski Holokaust
    1. Informacje historyczne
      1. Początek represji antyromskich po dojściu nazistów do władzy w Niemczech
      2. Początek "ostatecznego rozwiązania" kwestii romskiej
      3. Eksterminacja Romów w okresie II wojny światowej w okupowanych krajach Europy
      4. Syndrom Holokaustu
    2. Świadkowie Holokaustu
    3. Relacje świadków
      1. Franz Wirbel
      2. Szmyt Władysław
      3. Edward Paczkowski
      4. Edward Kwiatkowski
      5. Anna Kwiatkowska
      6. Aleksy Kozłowski
      7. Władysława Jaglenicz
      8. Leokadia Jaworska
      9. Elizabeth Guttenberger
      10. Ryszard Głowacki
      11. Helmut Clemens
      12. RELACJE VIDEO
    4. Skany dokumentów
      1. Świadectwa
    5. Dzień pamięci o zagładzie Romów
      1. Kalendarium upamiętniania holokaustu Romów i Sinti przez Stowarzyszenie Romów w Polsce - lata 1993-2012
      2. Międzynarodowy Dzień Pamięci o Zagładzie Romów- PROKLAMACJA
      3. 65 rocznica likwidacji tzw. Zigeunerlager – obrona pamięci dla lepszej przyszłości
      4. Relacja z 65. rocznicy likwidacji tzw. Zigeunerlager [VIDEO]
    6. Spotkania ze świadkiem
      1. Spotkania ze świadkiem
      2. Spotkanie z Edwardem Paczkowskim - relacja [VIDEO] cz.1
      3. Spotkanie z Edwardem Paczkowskim - relacja [VIDEO] cz.2
  5. Edukacja i Kultura
    1. Działalność edukacyjna SRwP
      1. Edukacja
      2. Oferta spotkań edukacyjnych Stowarzyszenia Romów w Polsce
    2. Dialog-Pheniben
    3. Spotkania edukacyjne
    4. Wystawy
      1. Wystawa stała
    5. Publikacje
  6. Video
  7. Galeria
  8. Polecamy
  9. 76 Rocznica
  10. E-Lekcje
 

Sytuacja Romów w Polsce w okresie międzywojennym 1918-1939

Romowie w dwudziestoleciu międzywojennym

Sytuację Romów w Polsce w okresie międzywojennym charakteryzowały ciągle obecne konflikty społeczne, szczególnie występujące na wsiach i w małych miasteczkach oraz negatywne relację z policją. Na wzajemne stosunki duży wpływ miało zaostrzenie polityki władz państw zaborczych i policji wobec Romów na terenie Polski począwszy od połowy XIX wieku. Położenie Romów uległo wówczas zdecydowanemu pogorszeniu. Romowie znaleźli się na cenzurowanym. W tym czasie wzrosła we wszystkich zaborach aktywność organów policyjnych, które zaczęły coraz skuteczniej ścigać i aresztować Romów. Przyczyną aresztowań była wędrowny styl życia. Skutkiem nasilenia represji ze strony aparatu państwowego był wzrost niechęci Romów wobec instytucji państwa, które utożsamiali z krzywdą i prześladowaniami. Te działania przyczyniły się do dalszej izolacji i zamykania się społeczności romskiej w obrębie własnego „świata”. Jednocześnie, pomimo zarysowania się negatywnych tendencji wobec społeczności romskiej, okres dwudziestolecia międzywojennego przyniósł także pozytywne przemiany. W tym czasie nastąpił wzrost aktywności Romów na polu działalności społecznej, oświatowej, artystycznej. Cześć elit romskich dążyła do integracji ze społeczeństwem polskim. Romowie cieszyli się w tym czasie dużym zainteresowaniem ze strony prasy, literatury i środowisk artystycznych. Symbolem tych przemian, wzrostu świadomości narodowej był fakt, iż Romowie służyli w Wojsku Polskim, w tym również w najbardziej elitarnej jednostce ułanów. Okres międzywojenny to także czas przemian w samym środowisku romskim. Coraz większa rolę zaczęły odgrywać grupy wędrownych Romów przybyłych w latach 70 – tych XIX z Rumuni, Węgier oraz Siedmiogrodu. Te grupy to Kełderasze (Kotlarze) i Lowarzy (Koniarze). Na początku XX wieku część spośród z grup wyemigrowało dalej na zachód do Niemiec, Francji i Anglii. Wywodzący się z grupy Kełderaszów klan Kwieków uzurpował sobie prawo do tytułu „królewskiego”. W latach 20 i 30 jego trzech przedstawicieli zostało oficjalnie koronowanych na „królów” romskich. To przyczyniło się do zatargów i sporów z tymi romskimi grupami, które od kilku stuleci zamieszkiwały tereny państwa polskiego. Wraz z przybyciem Kełderaszów i Lowarów ukształtował się ostateczny podział społeczności romskiej na cztery wielkie grupy o charakterze rodowo – plemiennym: Kełderaszów, Lowarów, Polska Roma (przybyli na ziemie polskie w XV wieku z Niemiec) i Bergitka Roma (Romowie Karpaccy, którzy do Polski przybyli z terenów cesarstwa austro – węgierskiego). Ten podział wśród Romów utrzymał się do czasów obecnych.

Najnowsze w galerii

Napisz do redakcji

Stowarzyszenie Romów w Polsce
ul. Berka Joselewicza 5
32-600 Oświęcim
tel. 0 33 8426989
e-mail: 17421453@pro.onet.pl; stowarzyszenie@romowie.net
Licznik odwiedzin: 512 418 osób
Realizacja: HEXADE.COM (Grafik, projektant, webdesigner)